دانشکده غیردولتی- غیرانتفاعی رفاه مطالعات فقه و حقوق رسانه 2981-0353 7 1 2025 08 23 Revisiting the Qur’anic Principles of Freedom of Expression and Their Application to Modern Media Ethics بازخوانی اصول قرآنی آزادی بیان و تطبیق آن با اخلاق رسانه‌ای نوین 75 98 729497 10.22034/jlsm.2025.729497 FA هاجر باختری ابراهیم سرایی استادیارگروه معارف اسلامی،دانشکده رفاه،تهران. Journal Article 2025 06 14 Freedom of expression, as a fundamental human right, is articulated in the Holy Qur’an within a framework of ethical guidelines and social responsibility. This study, employing a descriptive-analytical method and drawing upon Qur’anic verses and authentic narrations, reexamines the Qur’anic foundations of freedom of expression and aligns them with the ethical imperatives of contemporary media. The findings indicate that while the Qur’an acknowledges the right to express opinions, it simultaneously emphasizes ethical constraints (such as avoiding slander, desecration of sacred beliefs, and dissemination of falsehoods) and social responsibilities (including respect for privacy, preservation of human dignity, and the reinforcement of societal cohesion). In its comparative section, the study illustrates how these Qur’anic principles can serve as a theoretical framework for addressing ethical challenges in modern media—such as the spread of fake news, violations of privacy in digital spaces, and inflammatory discourse. By presenting a Qur’an-based model of responsible freedom of expression, the article suggests that contemporary media systems can achieve a sustainable balance between freedom of expression and public ethics through the integration of these religious principles with modern professional standards. <strong><em>آزادی بیان به‌عنوان یکی از حقوق بنیادین بشر، در قرآن کریم با چهارچوب‌های اخلاقی و مسئولیت‌آفرین تبیین شده است. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و با استناد به آیات قرآن و روایات معتبر، به بازخوانی مبانی قرآنی آزادی بیان و تطبیق آن با الزامات اخلاق رسانه‌ای در عصر حاضر می‌پردازد. یافته‌ها نشان می‌دهد که قرآن کریم ضمن به‌رسمیت شناختن حق ابراز نظر، بر محدودیت‌های اخلاقی (مانند پرهیز از افترا، توهین به مقدسات و اشاعه اکاذیب) و مسئولیت‌های اجتماعی (ازجمله رعایت حریم خصوصی، حفظ کرامت انسانی و تقویت همبستگی جامعه) تأکید دارد. در بخش تطبیقی پژوهش، نشان داده می‌شود که چگونه این اصول قرآنی می‌تواند به‌عنوان چهارچوبی نظری برای مواجهه با چالش‌های اخلاقی رسانه‌های نوین (مانند انتشار اخبار جعلی، نقض حریم خصوصی در فضای مجازی و گفتارهای تنش‌زا) عمل کند. این مقاله با ارائه الگویی قرآن‌محور از آزادی بیان مسئولانه، پیشنهاد می‌کند که نظام‌های رسانه‌ای معاصر می‌توانند با تلفیق این اصول دینی و استانداردهای حرفه‌ای روز، به تعادلی پایدار بین آزادی بیان و اخلاق عمومی دست یابند</em></strong><strong><em>.</em></strong> http://journal.refah.ac.ir/article_729497_bb368a47b360a391b42850d4f69fff16.pdf